Toegankelijkheidslinks Ga naar de hoofdinhoud

Lonne: De huisstijl van Pameijer is niet zomaar een huisstijl

‘Vooruit is niet altijd rechtdoor’. ‘Het plenst tranen van het lachen’. Dit zijn slechts twee van vele treffende spreuken die we kennen van Pameijer. Lonne Wennekendonk bedacht ze als onderdeel van de huisstijl die ze 20 jaar geleden ontwikkelde. Ze deed dat samen met cliënten en medewerkers. De huisstijl was toen innovatief en onderscheidend. Vandaag is het nog altijd actueel.

De huisstijl en de spreuken zijn niet bedacht achter een bureau. “Ze ontstonden tijdens ontmoetingen en gesprekken met cliënten en medewerkers”, vertelt Lonne. "Dat de spreuken zo tijdloos waren, had ik nooit bedacht toen ik ze opschreef."

Op zoek naar de identiteit van Pameijer

Ruim 25 jaar had Lonne haar eigen ontwerpbureau. In 2005 kwam ze in contact met Pameijer. Na een paar kleine opdrachten, kreeg ze in 2006 een grote uitdaging voor haar kiezen: “Vier zorgpartijen, waaronder Pameijer Keerkring, gingen fuseren. Dat ze onder de naam Pameijer verder gingen, was toen al bekend. Maar met een nieuwe naam, heb je nog geen nieuwe identiteit. Zeker niet als je ineens vier bloedgroepen bij elkaar zet. Dus ik begon met een zoektocht naar de identiteit van Pameijer. Dat was geweldig."

Praten met medewerkers, cliënten en partners

Lonne besloot met zoveel mogelijk medewerkers en cliënten te gaan praten. "Ik wilde weten wie die vier zorgorganisaties waren die moesten samensmelten tot één. Die gesprekken werden de basis van alles wat volgde.”

Een gesprek dat haar goed is bijgebleven, was met een man met schizofrenie. “Hij vertelde me zijn levensverhaal. Ik merkte dat ik dingen herkende en ontdekte in iemand die een heel ander leven leidt. Dat hij de moeite nam om zijn verhaal te delen, maakte mij heel gelukkig.” Tegelijkertijd was het een verrassende ervaring voor Lonne. "Gek genoeg ging het over mij.” 

Lonne legt uit wat ze daarmee bedoeld: "Een ontmoeting met iemand die anders is, zegt vooral iets over jezelf. Ik zag dat die man met schizofrenie het best naar zijn zin had in het leven. Het was de wereld om hem heen die hem niet begreep. Aan wie lag dat dan? Niet aan die man. Dat lag aan mij. Het was míjn ongemak. Ik denk dat meer mensen dit zo voelen, maar het moeilijk vinden om het onder woorden te brengen. Dankzij mijn creativiteit kon ik dat wel. Ik ging mijn gevoel van al die gesprekken die mij iets hadden gebracht, vertalen naar woorden, vormen en kleuren."

Ook dat deed Lonne niet alleen. Ze betrok medewerkers en cliënten bij de ontwikkeling van de huisstijl. Zeker voor het bedenken van de juiste taal en teksten. “Denken voor andere mensen is echt een valkuil. Medewerkers en cliënten weten veel beter dan ik welke taal cliënten aanspreekt. Zij waren een belangrijk klankbord voor mij en zijn dat alle jaren erna altijd geweest."

Van gevoel naar taal, kleur en vorm

De kenmerkende spreuken van Pameijer ontstonden organisch. Dat gebeurde tijdens gesprekken met cliënten en medewerkers, maar ook als Lonne met haar vrienden over haar werk sprak. “Regelmatig hoorde ik mezelf dingen zeggen die later citaten werden. ‘We lijken op elkaar omdat we verschillen’ is er zo één. Ik vind dat een hele fijne zin, want dat zegt iets over dat we allemaal op elkaar lijken en met elkaar verbonden zijn. We komen allemaal uit dezelfde sterrenstof. We kunnen ons enorm richten op onze verschillen, maar dat levert pas iets op als we ervan uitgaan dat we een geheel zijn."

Voor de visuele identiteit koos Lonne zachte kleuren die in elkaar overlopen. Alsof je met ecoline verft. "Daarmee wilde ik een gevoel van zachtheid uitstralen. Het in elkaar overlopen van kleuren zegt iets over verbondenheid." 

De spreuken die we overal terugzien, zijn handgeschreven letters. De handtekening van Dr. Pameijer zelf was hierbij Lonne’s inspiratie. Het was één van de bronnen waarmee ze de huisstijl heeft ontwikkeld. "Ik wilde het zo menselijk mogelijk maken. En uiteindelijk is van mijn handschrift het lettertype 'Pameijer' gemaakt. Het schilderij van Dr. Pameijer met de handtekening hangt volgens mij nog ergens bij Pameijer. Het voelt alsof we samen onze handtekening onder de huisstijl heb gezet."

Een gedurfde gok

Tijdens de ontwikkeling van de huisstijl waren bij Pameijer ook kritische geluiden te horen. De zachte, kleurrijke stijl werd soms als kinderlijk en onprofessioneel gezien. "De roergangers van de organisatie in die tijd, besloten toch door te zetten. Ze hebben hun nek uitgestoken, omdat ze erin geloofden. Bovendien was de marktwerking net begonnen in de zorg, dus Pameijer wilde zich ermee onderscheiden. En onderscheidend was het! De huisstijl was echt vernieuwend binnen de sector. Het was een gedurfde gok van de roergangers en daar ben ik ze nog altijd dankbaar voor.”

Eerst je missie en visie, dan je huisstijl

Toen de huisstijl in 2007 werd gelanceerd, waren de reacties positief. Lonne bleef nog dertien jaar voor Pameijer werken en ontwikkelde al die tijd de huisstijl door. Wat haar betreft is een huisstijl nooit zomaar een huisstijl. "Als organisatie moet je eerst een heel duidelijk idee hebben waar je aan bijdraagt in de samenleving. Wat is je missie en wat is je visie? Pas als je dat scherp hebt, kan je dat ook uiten in je huisstijl en uitstraling naar buiten."

Omdat de samenleving in rap tempo aan het veranderen is, zijn volgens Lonne veel zorginstellingen momenteel zoekende naar hun wezenlijke bijdrage. Ze helpt nu de zorginstelling Cordaan hiermee, waar ze in dienst is sinds ze gestopt is met haar eigen bureau. Een interessante tijd, net als die periode waarin de marktwerking startte. 

Als Lonne terugkijkt op de lange samenwerking met Pameijer, dan is ze vooral dankbaar. "Ik heb altijd het gevoel gehad dat ik met mijn ‘middel’ creativiteit waarde kon leveren. En dat werd zichtbaar in de identiteit. Toen ik bij Pameijer binnenkwam, voelde ik me thuis. Ik kon en mocht van waarde zijn voor de organisatie met wat ik goed kan. ‘Ertoe doen’ is wat ik hier al die jaren ook zelf heb mogen ervaren."